Gmina Wieliszew to doskonałe miejsce do uprawiania
turystyki weekendowej, zarówno dla osób
spędzających czas aktywnie, jak i
szukających spokoju i wytchnienia wśród pięknej, często nieskażonej cywilizacją przyrody. Każdy znajdzie tu coś dla siebie - miłośnicy sportów wodnych
największy zbiornik wodny na Mazowszu - Zalew Zegrzyński, wędkarze - obfitujące w wiele gatunków ryb
łowiska dzikiej Narwi, rowerzyści oraz ci, którzy w wolnym czasie lubią wędrować - kilometry malowniczych tras oraz
dwa szlaki turystyczne.
- II część niebieskiego szlaku wzdłuż Narwi i Wisły WA1459n Nieporęt - Choszczówka (29. kilometrowa, urozmaicona trasa Zegrze - Poddębie - Łąki Kałuszyńskie - Kępa Kikolska - Janówek), z malowniczym półtorakilometrowym Łącznikiem Kałuszyńskim,
- fragment szlaku czerwonego WA1420c Modlin - Wiązowna.
Obejmująca prawie 108 km2, licząca ponad 10 tys. mieszkańców Gmina położona jest w środkowej części województwa mazowieckiego, w widłach Wisły i Narwi,
niespełna 30 km na północ od Warszawy. Można tu dojechać samochodem lub komunikacją autobusową drogami: krajową nr 61, wojewódzkimi nr 621 i 631 lub pociągami podmiejskimi relacji Warszawa - Nowy Dwór Mazowiecki. Obszar Gminy obsługuje nowodworski PPKS, zapewniając dostęp do praktycznie każdego jej zakątka. Latem szczególnym powodzeniem cieszy się połączenie z jedną z największych plaż nad Zalewem Zegrzyńskim. Można tu przyjemnie spędzić weekend po ciężkim tygodniu pracy. Mimo, iż
dojazd samochodem z centrum Warszawy zajmuje ok. 40 minut - bliskości wielkiego miasta nie odczuwa się tu zupełnie.
Znajdujące się zespoły leśne, łąki, jeziora, stawy i liczne pomniki przyrody (17 przechodzi regularne okresowe konserwacje) stwarzają
doskonałe warunki do wypoczynku i rekreacji. Warszawski Obszar Chronionego Krajobrazu obejmuje 2/3 powierzchni gminy. Część z tych terenów podlega szczególnej ochronie ekologicznej. Należą do nich: rzeka Narew w granicy wałów przeciwpowodziowych, zespół łąkowo-wodny i leśny - jezioro Klucz, las Sikory oraz zespoły torfowo-leśne Kałuszyn i Poddębie. Jeden z zespołów uzyskał rangę rezerwatu. Położony tuż przy granicy z Zegrzem
rezerwat "Łęgi Wieliszewskie", zwany też "Storczykowym Gajem" jest jednym z najbogatszych stanowisk storczyka w województwie. W okolicach Kępy Kikolskiej organizowany jest kolejny rezerwat - ochroną ma zostać objęty stuletni las o charakterze łęgu wierzbowo-topolowego. Znajduje się tutaj jedna z dwóch w tej części Mazowsza kolonii lęgowych czapli siwej. Wybierając się na wędrówkę warto jest więc zaopatrzyć się w lornetkę, aby móc podziwiać mnogość gatunków osiadłych tu ptaków. W lasach natknąć się można na jelenie, sarny i dziki, które szczególnie upodobały sobie leśne zagajniki i podmokłe tereny. O czystości środowiska wodnego gminy świadczy także obecność wszędobylskich bobrów i wydr.
Walory te doceniło już wielu ludzi, o czym świadczy powiększająca się z roku na rok liczba działkowiczów. Obecnie na terenach rekreacyjnych położonych głównie wzdłuż Narwi, znajduje się ok.
5 tys. działek letniskowych. W każdy letni weekend wypoczywa tu ok. 12 tys. ludzi.
W celu udostępnienia tych atrakcyjnych terenów turystyce rowerowej,
wytyczono sieć tras rowerowych wzdłuż całej gminy (kilka z nich jest obecnie realizowanych), a przy współpracy z sąsiednimi gminami poprowadzono sieć ścieżek łączących tereny powiatu legionowskiego z Warszawą i wchodzących w skład wojewódzkiej, krajowej a także międzynarodowej (EuroVelo) sieci tras rowerowych. Powstały w ten sposób ciąg turystyczny umożliwi wygodne i bezpieczne podróżowanie zarówno rowerzystom, jak i pieszym. Prawdziwą gratką dla miłośników dwóch kółek jest trasa przebiegająca północną granicą gminy - wałem ciągnącym się nad Narwią od zachodnich granic gminy (w pobliżu Nowego Dworu Maz.) i dalej nad Zalewem Zegrzyńskim od zapory w Dębem do Zegrza. Po drodze będziemy mieli okazję zobaczyć jedyne w swoim rodzaju łąki uroczyska Kępa Kikolska, odpocząć na plaży i skorzystać z kąpieliska nad Zalewem Zegrzyńskim oraz odwiedzić rezerwat wspomnianych już storczyków na granicy z Zegrzem. Ofertą godną uwagi są także organizowane od kilku lat w sezonie letnim
spływy kajakowe po Narwi na odcinku od zapory w Dębem do Nowego Dworu Maz. (szlak kajakowy). Płynąca spokojnie rzeka pozwala podziwiać różnorodnie ukształtowany teren i pozostawia niezapomniane wrażenia. Wodniakom często towarzyszą ogniska rozpalane podczas odpoczynku na skąpanych zachodzącym słońcem plażach.
Z wynajęciem sprzętu nie będzie problemu w wypożyczalni kajaków w Topolinie, która dostarczy sprzęt w umówione miejsce startu i odbierze na mecie.
Miłośnicy spędzania wolnego czasu w siodle znajdą coś dla siebie w stajni "Klucz" (http://www.stajniaklucz.pl ), położonej przy drodze do Sikor w malowniczym zakątku Jeziora Klucz. Do dyspozycji gości: jazda konna w ujeżdżalni i w terenie oraz przejazd bryczką a zimą kulig. Nauka jazdy konnej możliwa jest także w Stadninie "Alicja" w Wieliszewie (nie opodal Jeziora Wieliszewskiego) - działa tu hotel dla koni, a także w dwóch ośrodkach jeździeckich znajdujących się w Łajskach.
Tym, którzy wędrówki lubią łączyć z poznawaniem
historii, polecamy
zabytki znajdujące się w miejscowościach mogących poszczycić się ponad 700 letnią historią, położonych na historycznym szlaku wiodącym ze stolicy na wschód i północ kraju. Prawdziwym
zabytkowym zagłębiem Gminy jest
wieś Góra, wspominana już w XV w., jako część dóbr rodziny Nałęczów. Znajdują się tu: piękny, choć bardzo zaniedbany zabytkowy spichlerz o cechach architektury klasycystycznej, kuźnia i klasycystyczna oficyna z XVIII wieku. Nieopodal, na malowniczo położonej skarpie Jeziora Górskiego znajdują się ruiny letniej rezydencji Poniatowskich - pałacu w Górze nad Narwią.
Usytuowany w pobliżu wsi Janówek porośnięty lasem zespół trzech fortów wchodził w skład umocnień "zewnętrznego pierścienia" twierdzy Modlin.
"Grupa forteczna Janówek" powstawała w latach 1883 - 1888 (obiekt ceglano-ziemny) i 1912 - 1915 (obiekty żelbetowe). Dziś te pokaźnych rozmiarów zniszczone budowle przyciągają
amatorów wspinaczki skałkowej, służąc im jako ścianki treningowe. Odbywają się tu m.in. Mistrzostwa Polski we Wspinaczce Krótkodystansowej.
Wieliszew to miejscowość
z ponad 700-letnią historią, z licznymi stanowiskami archeologicznymi, kilkoma zabytkami, położona malowniczo na skarpie Jeziora Wieliszewskiego, pozostałości dawnego meandra Narwi, z pięknym widokiem na jeziorko i łąki roztaczające się poniżej. Urok tych terenów najlepiej jest docenić poruszając się
rowerem lub konno, tuż obok - nad jeziorem działa bowiem stadnina koni. W Wieliszewie jest także wiele innych malowniczych, leśnych i polnych dróg doskonałych do rowerowych eskapad, m.in. kilometrowa asfaltowa trasa wzdłuż Zalewu Zegrzyńskiego - nie uczęszczana przez samochody, która służy z powodzeniem wielu
rowerzystom i amatorom jazdy na rolkach.
Latem szczególną atrakcją jest rozbudowywana od kilku sezonów
jedna z największych i najładniejszych publicznych plaż nad Jeziorem Zegrzyńskim. Odbywają się tu m.in. amatorskie mistrzostwa Zalewu Zegrzyńskiego w siatkówce plażowej oraz plażowe maratony filmowe. Ta część Jeziora Zegrzyńskiego to również z racji małego ruchu turystycznego i względnego spokoju na wodzie -
raj dla wędkarzy. Na turystyczne zagospodarowanie czeka tymczasem kilka kilometrów wybrzeża i niedoszły port przy Zaporze Wodnej w Dębem/Komornicy.
Nieopodal, na łąkach pod Zegrzem, działa Paralotniowa Szkoła Latania "Orzeł", prowadząca
naukę latania na paralotni. Zdaniem instruktorów latać może każdy, najmłodszy jak do tej pory uczestnik kursu miał 10 lat, najstarszy - 70. Widoki z lotu ptaka, m.in. na położony tuz obok Zalew Zegrzyński, zapierają dech w piersiach. Szkolenia w ramach opieki klubowej prowadzone są przez cały rok.
Na cmentarzu w Wieliszewie znajduje się jeden z najważniejszych zabytków gminy - duża, klasycystyczna
kaplica cmentarna z widniejącą nad wejściem wymowną dedykacją "Żona Mężowi". Kaplicę ufundowała w 1834 roku Maria Gautier, żona ówczesnego właściciela wsi i majątku wieliszewskiego.
Na terenie tutejszej nekropolii znajduje się też
cmentarz wojskowy, gdzie w cieniu pomnika spoczywa około 300 żołnierzy polskich, głównie z 5. Dywizji Piechoty, którzy we wrześniu 1939 roku bronili przeprawy przez Narew. W lasach oddzielających Wieliszew od Michałowa-Reginowa, tuż za wiaduktem kolejowym linii Legionowo - Tłuszcz, położony jest stary, zapomniany już
wojskowy cmentarz rosyjski. Kilka z niezwykle ciekawych, wojskowych nagrobków przetrwało do dziś - najstarsza zachowana na pomniku data to 1902 rok, ostatnia - 1940.
Czas i wojenne zawieruchy, które nigdy nie omijały terenów gminy, zabrały bezpowrotnie wiele zabytków, ocalałymi świadkami historii tych okolic są przydrożne, leśne i polne
kapliczki i ołtarzyki - charakterystyczne dla tych terenów, nierzadko zabytkowe miniatury.
Jak dojechać?
komunikacja autobusowa PPKS Nowy Dwór Mazowiecki na 4 trasach:
- Nowy Dwór Mazowiecki - Wieliszew - Legionowo
- Wieliszew - Legionowo
- Nowy Dwór Mazowiecki - Wieliszew - Legionowo - Warszawa
- Wieliszew - Nieporęt - Warszawa
pociągi podmiejskie PKP relacji Warszawa - Nowy Dwór Mazowiecki przez Janówek Pierwszy.
Gdzie spać?
- Hotel "500" - Zegrze Południowe, ul. Warszawska 31a, tel. 774 66 66,
Gdzie zjeść?
- Restauracja "Sienkiewicz", Komornica, ul. Wspólna 25, tel. 782 31 03,
- Restauracja "Bar Leśny", Skrzeszew, ul. Nasielska 17, tel. 782-31-40,
- Bar "Klucz", Skrzeszew, nad Jeziorem Klucz, ul. Janiny 61, tel. 793 50 47,
- Bar "Bistro", Łajski, ul. Nowodworska 80,
- Bar "Bandżo", Łajski, ul. Grzybowa 3,
Gdzie aktywnie wypocząć?
- Stadnina koni "Alicja", Wieliszew, ul. Myśliwska 1, tel. 782-22-42
- Klub jeździecki "Vena Sport", Łajski, ul. Nowodworska 129a, tel. 782-25-83, 0 504 082 670,
- Stadnina koni "Ławra", Łajski, ul. Nowodworska 136,
- Stadnina koni "Mandragora", Olszewnica Nowa (pod lasem), tel. 0 609 382 798
- Ośrodek Hipoterapii - Stajnia "Klucz", Skrzeszew, nad Jeziorem Klucz, tel. 784-47-07, 793-55-97, 0 607-588-258 (http://www.stajniaklucz.pl )
- Przystań żeglarska "Klub Wodny Nord" nad Zalewem Zegrzyńskim, Wieliszew, ul. 600-lecia 20,
- Mobilna Wypożyczalnia Kajaków - Sławomir Bańbura, Topolina 18, tel. 793 53 53, 0 502 505 650,
- Paralotniowa Szkoła Latania "Orzeł" - nauka latania na paralotni (kursy na łąkach pod Zegrzem), tel. 870 23 20, 0 601 355 988, 0 503 913 991